บทเรียนออนไลน์ วิชาสังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม เรื่อง ทวีปอเมริกาใต้
ทีมงานทรูปลูกปัญญา
|
27 ก.พ. 62
 | 251K views

ผังมโนทัศน์สาระการเรียนรู้






1. ลักษณะทางกายภาพของทวีปอเมริกาใต้ เป็นดินแดนที่มีพื้นที่ส่วนใหญ่อยู่ทางซีกโลกใต้
          เมื่อประมาณคริสต์ศตวรรษที่ 15 ต่อมา ค.ศ. 1572 ก็ตกอยู่ภายใต้อิทธิพลของสเปน หลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ชาวอาณานิคมในทวีปอเมริกาใต้ได้ต่อสู้เรียกร้องเอกราช เกือบทุกประเทศในปัจจุบันจึงมีอิสระในการปกครองตนเอง ยกเว้นเฟรนช์เกียนา และหมู่เกาะฟอล์กแลนด์

ที่ตั้ง อาณาเขต และขนาด
          มีเนื้อที่รวม 17,821,029 ตารางกิโลเมตร มีลักษณะเป็นรูปสามเหลี่ยมกลับข้างกับทวีปอเมริกาเหนือ และมีอาณาเขตติดต่อดังนี้
                    ทิศเหนือ ติดต่อกับทวีปอเมริกาเหนือ ดินแดนภาคพื้นทวีปทางเหนือสุด คือ แหลมกายีนัส
                    ทิศตะวันออก จดมหาสมุทรแอตแลนติก ดินแดนภาคพื้นทวีปทางตะวันออกสุด คือ แหลมโกเกย์รูส
                    ทิศใต้ จดช่องแคบเดรก ดินแดนภาคพื้นทวีปทางใต้สุดของทวีปอเมริกาใต้ คือ แหลมโฟรเวิร์ด
                    ทิศตะวันตก จดคลองปานามาและมหาสมุทรแปซิฟิก ดินแดนภาคพื้นทวีปทางตะวันตกสุด คือ แหลมปารีญัส




ลักษณะภูมิประเทศ แบ่งเป็น 3 เขต ดังนี้




          1. เขตเทือกเขาสูงทางด้านตะวันตก มีเทือกเขาแอนดีสทอดตัวเป็นแนวยาวขนานกับชายฝั่งมหาสมุทรแปซิฟิกจากเหนือสุดลงมาใต้สุด เทือกเขาแอนดีสเป็นต้นกำเนิดของแม่น้ำแอมะซอน ทั้งนี้ เทือกเขาสูงทางตะวันตกเป็นแนวเทือกเขาหินใหม่







          2. เขตที่ราบลุ่มแม่น้ำ มีที่ราบลุ่มแม่น้ำขนาดใหญ่ 3 แห่ง คือ
                    ที่ราบลุ่มแม่น้ำโอรีโนโก เป็นแหล่งเลี้ยงสัตว์ที่สำคัญ
                    ที่ราบลุ่มแม่น้ำแอมะซอน เป็นแหล่งป่าไม้เขตร้อนที่สำคัญและเป็นที่อยู่ของชาวอินเดียน
                    ที่ราบลุ่มแม่น้ำปารานา-ปารากวัย-อุรุกวัย บริเวณที่แม่น้ำทั้ง 3 สายไหลมาบรรจบกันมีลักษณะเป็นอ่าวใหญ่ เรียกว่า รีโอเดลาปลาตา




          3. เขตที่ราบสูงทางด้านตะวันออก แบ่งเป็น 4 เขต ได้แก่
                    ที่ราบสูงกีอานา มีน้ำตกที่สูงที่สุดในโลก คือ น้ำตกเอนเจล
                    ที่ราบสูงบราซิล เป็นที่ราบสูงระหว่างที่ราบลุ่มแม่น้ำแอมะซอนกับลุ่มแม่น้ำปารานาและประเทศปารากวัย
                    ที่ราบสูงมาตูโกรสซู เป็นเขตทุ่งหญ้าเขตร้อนในประเทศบราซิล
                    ที่ราบสูงปาตาโกเนีย เป็นที่ราบสูงเชิงเขาทางด้านตะวันออกของเทือกเขาแอนดีสไปจดมหาสมุทรแอตแลนติก เป็นเขตค่อนข้างแห้งแล้ง





หล่งน้ำในทวีปอเมริกาใต้
          แหล่งน้ำจืดที่สำคัญ มีดังนี้
                    1. แม่น้ำ ได้แก่
                              แม่น้ำแอมะซอน เกิดจากเทือกเขาแอนดีสในประเทศเปรู




                              แม่น้ำปารานา เกิดจากที่ราบสูงทางด้านตะวันออก




                              แม่น้ำปารากวัย เกิดจากที่ราบสูงในประเทศบราซิลทางตอนกลางของทวีป
                              แม่น้ำโอรีโนโก เกิดจากที่ราบสูงกีอานาทางตะวันออกเฉียงใต้ของประเทศเวเนซุเอลา




                              แม่น้ำมักดาเล เกิดจากเทือกเขาแอนดีส




                              แม่น้ำเซาฟรังซีสกู เกิดจากเทือกเขาในเขตที่ราบสูงบราซิล
                    2. ทะเลสาบ ได้แก่ ทะเลสาบตีตีกากาซึ่งอยู่ระหว่างประเทศเปรูและโบลิเวีย เป็นทะเลสาบที่ใช้ในการขนส่ง





ภูมิอากาศ
          ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อภูมิอากาศ ได้แก่
                    1. ที่ตั้ง พื้นที่ส่วนใหญ่ทวีปอเมริกาใต้ตั้งอยู่ในเขตละติจูด จึงอยู่ในเขตร้อน
                    2. ลักษณะภูมิประเทศ มีเทือกเขาต่างๆเป็นกำแพงขวางกั้นความชื้นและลมประจำที่พัดจากทะเล ทำให้บางบริเวณมีภูมิอากาศแห้งเป็นเขตทุ่งหญ้าและทะเลทราย
                    3. กระแสน้ำ ทางด้านตะวันตกกระแสน้ำเย็นฮัมโบลต์หรือกระแสน้ำเย็นเปรู ทำให้ชายฝั่งด้านนี้มีอากาศเย็นและมีความชื้นต่ำในฤดูร้อน ส่วนด้านตะวันออกกระแสน้ำอุ่นแอตแลนติกใต้ ทำให้บริเวณชายฝั่งมีอากาศอบอุ่นและมีความชื้นสูง
                    4. ลมประจำ พื้นที่ส่วนใหญ่อยู่ในเขตลมสงบบริเวณเส้นศูนย์สูตร และเขตอิทธิพลลมค้าตะวันออกเฉียงเหนือและลมค้าตะวันออกเฉียงใต้ ทำให้ชายฝั่งตะวันออกมีฝนตกชุก ประเทศในเขตละติจูดต่ำจะร้อน ยกเว้นบริเวณเทือกเขาและที่ราบสูงซึ่งมีอุณหภูมิลดลงตามระดับความสูง

เขตภูมิอากาศ จำแนกเป็น 8 เขต ดังนี้




          1. ภูมิอากาศแบบป่าฝนเขตร้อน พืชพรรณธรรมชาติเป็นป่าดิบชื้น เรียกว่า เซลวาส
          2. ภูมิอากาศแบบทุ่งหญ้าเขตร้อน พืชพรรณธรรมชาติเป็นทุ่งหญ้าและป่าโปร่ง
          3. ภูมิอากาศแบบทะเลทราย ส่วนใหญ่เป็นพืชที่ทนความแห้งแล้ง




          4. เขตภูมิอากาศแบบทุ่งหญ้ากึ่งทะเลทราย พืชพรรณตามธรรมชาติเป็นทุ่งหญ้าสั้นในเขตอบอุ่น
          5. เขตภูมิอากาศแบบอบอุ่นชื้น พืชพรรณเป็นทุ่งหญ้ายาวแบบเดียวกับทุ่งหญ้าแพรรีในทวีปอเมริกาเหนือ เรียกว่า ทุ่งหญ้าปัมปา
          6. เขตภูมิอากาศแบบภาคพื้นสมุทรชายฝั่งตะวันตก พืชพรรณธรรมชาติเป็นป่าดิบชื้นในเขตอุ่นซึ่งมีไม้ขนาดใหญ่
          7. เขตภูมิอากาศแบบเมดิเตอร์เรเนียน พืชพรรณธรรมชาติ ได้แก่ ไม้พุ่มมีหนาม ไม้คอร์กโอ๊ก ต้นไม้มีรากลึก เปลือกหนา และพืชจำพวกมะกอก
          8. เขตภูมิอากาศแบบที่สูง อุณหภูมิและปริมาณฝนจะลดลงตามระดับความสูง





ทรัพยากรธรรมชาติ จำแนกได้ดังนี้
          1. ดิน มีดินตะกอนที่อุดมสมบูรณ์ 2 ชนิด คือ ดินภูเขาไฟ และ ดินในเขตทุ่งหญ้าปัมปา
          2. ป่าไม้ ทวีปอเมริกาใต้มีป่าดิบชื้นมากที่สุดในโลก
          3. สัตว์ป่า มีสัตว์ประจำถิ่นที่บางชนิดนำมาเป็นสัตว์เลี้ยง
          4. พลังงาน แหล่งพลังงานสำคัญ ได้แก่ ปิโตรเลียม ถ่านหิน และ พลังงานน้ำ
          5. แร่ มีกระจัดกระจายอยู่ในส่วนต่าง ๆ แร่ที่มี เช่น ทองคำ เงิน ทองแดง บ็อกไซต์ และ เหล็ก

2. ลักษณะทางสังคม เศรษฐกิจ และวัฒนธรรมของทวีปอเมริกาใต้

จำนวนประชากร
          สถิติเมื่อ ค.ศ. 2011 ระบุว่าทวีปอเมริกาใต้มีประชากรประมาณ 398 ล้านคน อัตราความหนาแน่นประมาณ 22 คนต่อตารางกิโลเมตร

เชื้อชาติ แบ่งเป็น 3 กลุ่ม ดังนี้
          1. กลุ่มอินเดียน เป็นชนพื้นเมือง
          2. กลุ่มผิวขาว เป็นพวกที่อพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐาน
          3. กลุ่มผิวดำ ชาวผิวขาวได้นำชาวผิวดำจากทวีปแอฟริกาเข้ามาเป็นแรงงาน ต่อมากลุ่มผิวดำได้แต่งงานกับพวกผิวขาวทำให้เกิดลูกเลือดผสม เรียกว่า มูแลตโต

ภาษา
          อเมริกาใต้ส่วนใหญ่ใช้ภาษาสเปนเป็นภาษาราชการ ยกเว้นบราซิล (ใช้ภาษาโปรตุเกส) กายอานา (ใช้ภาษาอังกฤษ) ดินแดนเฟรนช์เกียนาของฝรั่งเศส (ใช้ภาษาฝรั่งเศส) และซูรินาเม (ใช้ภาษาดัตช์)

ศาสนา
          ประชากรมากกว่าร้อยละ 90 นับถือคริสต์ศาสนานิกายโรมันคาทอลิก ส่วนนิกายโปรเตสแตนต์มีผู้นับถือน้อย และ ผู้ที่อพยพเข้ามาใหม่ยังมีการนับถือศาสนาอื่น

การกระจายของประชากร
          เขตที่มีประชากรหนาแน่นจะมีสภาพแวดล้อมที่เหมาะกับการดำรงชีวิต ได้แก่




                    - เขตชายฝั่งมหาสมุทรแอตแลนติก
                    - เขตที่ราบสูงของเทือกเขาแอนดีส
                    - เขตเมืองหลวงและเมืองใหญ่ของประเทศต่าง ๆ











เศรษฐกิจ อาชีพสำคัญ ได้แก่
          1. การเกษตร ประกอบด้วย
                    การเพาะปลูก ส่วนใหญ่เพาะปลูกพืชไว้เลี้ยงตนเองหรือจำหน่ายในท้องถิ่น
                              กาแฟ มีการส่งออกกาแฟออกสู่ตลาดประมาณร้อยละ 50 ของโลก




                              โกโก้ เป็นพืชพื้นเมืองในเขตร้อนชื้นของทวีป
                              กล้วยและอ้อย ปลูกได้ทั่วไปในเขตร้อนชื้น
                              ข้าวสาลี เป็นสินค้าที่สำคัญ
                              ข้าวโพด เป็นสินค้าออกสำคัญที่ปลูกมากในประเทศบราซิล
                              ฝ้าย ปลูกมากในบราซิลและอาร์เจนตินา

                    การเลี้ยงสัตว์ สัตว์เลี้ยงสำคัญ ได้แก่
                              โคเนื้อ ถือเป็นแหล่งโคเนื้อชั้นนำของโลกทั้งในด้านคุณภาพและปริมาณ




                              แกะ เลี้ยงกันมากทางตอนใต้ของประเทศ




                              สุกร เลี้ยงเป็นจำนวนมากที่เปรูและบราซิล

          2. การทำป่าไม้ ทวีปอเมริกาใต้ใช้ป่าไม้ในทางเศรษฐกิจน้อย แต่ยังมีผลผลิตจากป่ามากมาย
          3. การทำประมง น่านน้ำมหาสมุทรแปซิฟิกทางชายฝั่งตะวันตกของทวีปอเมริกาใต้ เป็นแหล่งที่มีปลาชุกชุมเขตหนึ่งของโลก
          4. การทำเหมืองแร่ ทวีปอเมริกาใต้มีแร่สำคัญ ดังนี้
                    ทองแดง มีแร่ทองแดงสำรองประมาณ 1 ใน 4 ของโลก
                    เหล็ก มีปริมาณแร่เหล็กสำรองประมาณ 1 ใน 5 ของโลก
                    ดีบุก ประเทศโบลิเวียผลิตดีบุกได้มากเป็นลำดับ 2 ของโลก
                    สังกะสี ผลิตได้มากเป็นอันดับต้น ๆ ของโลก
                    ทองคำ ผลิตได้บ้างเล็กน้อยในเกือบทุกประเทศ
                    ปิโตรเลียม แหล่งผลิตอันดับต้น ๆ ของโลก คือ ประเทศเวเนซุเอลา
                    บ็อกไซต์ ผลิตมากในประเทศเวเนซุเอลาและประเทศซูรินาเม




          5. อุตสาหกรรม ส่วนใหญ่เป็นอุตสาหกรรมเบาและการแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร แต่ปัจจุบันหลายประเทศได้พัฒนาอุตสาหกรรมหนัก โดยมีแหล่งอุตสาหกรรมในเขตเมืองหลวงและเมืองใหญ่เป็นส่วนใหญ่
          6. การค้า สินค้าเข้า ส่วนใหญ่เป็นวัตถุสำเร็จรูปจากโรงงานอุตสาหกรรม ส่วนสินค้าออก ได้แก่ วัตถุดิบและผลผลิตทางการเกษตร ซึ่งประเทศส่วนใหญ่ในทวีปอเมริกาใต้มักจะเสียดุลการค้าเสมอ มีเพียงประเทศบราซิลและประเทศเวเนซุเอลาเท่านั้นที่ได้เปรียบดุลการค้า

การคมนาคมขนส่ง
          การคมนาคมขนส่ง ยังกระจายไม่ทั่วทุกภูมิภาค การคมนาคมที่สะดวกมีเฉพาะเขตที่ทรัพยากรอุดมสมบูรณ์ ไม่ร้อนหรือแห้งแล้งเกินไป และมีประชากรหนาแน่น ซึ่งลักษณะการคมนาคมขนส่ง มีดังนี้
                    1. ทางบก แบ่งเป็น
                              ทางรถยนต์ มีถนนสายหลัก คือ ทางหลวงสายแพนอเมริกัน มีเส้นทางตัดเชื่อมไปยังเมืองหลวงและเมืองใหญ่ของประเทศต่าง ๆ ทำให้เศรษฐกิจในหลายประเทศดีขึ้น




                              ทางรถไฟ ส่วนใหญ่มีระยะสั้น ๆ เชื่อมเมืองใหญ่หรือเมืองท่าระหว่างพื้นที่ชายฝั่งกับที่ราบภาคใต้
                    2. ทางน้ำ แบ่งเป็น
                              แม่น้ำ ลำคลอง เส้นทางที่ใช้ภายในทวีป ได้แก่ แม่น้ำปารานา
                              ทะเล มหาสมุทร สามารถเดินเรือสมุทรกับทวีปอเมริกาเหนือและยุโรปผ่านทางด้านชายฝั่งมหาสมุทรแอตแลนติก




                    3. ทางอากาศ ประเทศบราซิลและอาร์เจนตินาได้สร้างท่าอากาศยานทั้งภายในและระหว่างประเทศที่ทันสมัยหลายแห่ง ส่วนประเทศอื่น ๆ แม้จะมีการใช้เครื่องบินน้อยกว่า แต่ก็ยังต้องพึ่งพาการคมนาคมทางอากาศ
 


 

แหล่งที่มาของเนื้อหา : สำนักพิมพ์วัฒนาพานิช www.wpp.co.th  

เนื้อหาที่เกี่ยวข้อง

ข้อสอบที่เกี่ยวข้อง

สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม
สังคมศึกษา ม. ต้น ทีเบรกอินยุโรป
1.5K views
สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม
สังคมศึกษา ม. ต้น ทีเบรกอินยุโรป
1.5K views
เนื้อหาที่เกี่ยวข้อง

สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม
สังคมศึกษา ม. ต้น ทีเบรกอินยุโรป
1.5K views
สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม
สังคมศึกษา ม. ต้น ทีเบรกอินยุโรป
1.5K views
ข้อสอบที่เกี่ยวข้อง