กระถางดินเผา สามารถดัดแปลงเป็นโคมไฟ

เมื่อผสมกับการเพ้นท์ลาย จะช่วยเพิ่มมูลค่าขึ้นได้อีกมาก  

โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เกี่ยวกับการละเล่นเด็กไทย

โคมไฟดินเผาเพ้นท์ 

อุปกรณ์ 

คนโทดินเผาทรงยาว (เช่นคนโทดินเผาด่านเกวียน) 

สำลี 

แอลกอฮอล์ 

สว่านไฟฟ้า 

อุปกรณ์ในการประกอบโคมไฟ (หาซื้อได้จากตลาดนัดจตุจักร) 

แปรงทาสี  เบอร์ 22

พู่กันสำหรับสีน้ำและอะคริลิค เบอร์ 2 ,4

พู่กันตัดเส้น เบอร์ 00

พู่กันสำหรับสีน้ำที่เสียแล้วเบอร์ 4 และเบอร์ 8 

ดินสอชอล์คสีอ่อน 

ลูกประคบสีฝุ่นสีอ่อน

ผ้าป่านมัสลิน ขนาดประมาณ 6 * 6 นิ้ว

ยางมัดของ 

ดินสอดำ

สีอะคริลิคของ Decoart  Americana สี Blueberry, Ultra Blue Deep, Lamp Black, Yellow Light, Black Forest Green, Raw Sienna, Primary Red, Traditional Raw Umber, Alizarin Crimson, Yellow Oxide และ Snow White หรือสีอะคริลิคสีอื่นตามชอบ

น้ำยาเคลือบผิวก่อนลงสีเพื่อกันความชื้นและเชื้อรา เช่น Multi Purpose Sealer ของ Decoart หรือน้ำยา All Purpose Sealer ของ Jo Sonja's

วานิชสำหรับเคลือบชนิด Water base

แลคเกอร์สเปรย์ 

แก้วน้ำสำหรับล้างพู่กัน 

ผ้าซับพู่กัน จานสี (ทบทิชชูม้วนสัก 3 – 4 ทบ วางในภาชนะก้นตื้น รินน้ำใส่จนชุ่ม แล้วปิดทับด้วยกระดาษไขรองเค้ก)

กระดาษลอกลาย 

เข็มหมุด 

เสื้อหรือผ้ายืด

วิธีทำ 

การทำงานอาจดูยาก แต่ถ้าได้ทำตามขั้นตอนไปทีละขั้น จะพบว่าทำได้ไม่ยาก เพียงแต่ยุ่งเพราะงานเยอะเท่านั้น

การเตรียมผิวและลอกลาย

1        เจาะรูที่ก้นคนโทด้วยสว่านไฟฟ้า (คอยหยอดน้ำลงก้นคนโทขณะเจาะ และระวังน้ำหนักมืออย่าให้แรงเกินไป มิฉะนั้นคนโทจะแตกได้) 

2        ทำความสะอาดคนโท โดยใช้สำลีชุบแอลกอฮอล์ เช็ดฝุ่นและคราบไขมันออกให้หมด ทิ้งให้แห้งประมาณ 15 นาที 

3        ลงสีรองพื้นโดยผสมสี Raw Sienna หรือ Traditional Raw Umber แล้วแต่ว่าสีไหนจะใกล้เคียงกับสีคนโทมากที่สุด กับน้ำยากันชื้นและเชื้อรา ในอัตราส่วน 1 : 1 ทาคนโทโดยรอบด้วยแปรงทาสีแต่เว้นช่วงปากและโคนไว้ การทา ควรลงแปรงปาดสีที่ตัวคนโทก่อน เมื่อเหลือสีติดแปรงเล็กน้อย ค่อยปาดด้านปากหรือโคนคนโท เพื่อให้สีค่อยๆกลืนหายไปกับสีของคนโทดิน

4        ใช้ดินสอชอล์ค แบ่งช่วงสีเป็น 3 ช่วง คือของน้ำประมาณ 1 ส่วน สีของฟ้า 1 

          ส่วน และสีของพื้นดิน ประมาณ 3 ส่วน

5        สีพื้นของฟ้าผสมสี Ultra Blue Deep และสี Snow White  ให้เป็นสีฟ้า แล้วใช้แปรงทาสี ปาดสีฟ้าที่ผสมนี้บ้าง สีขาว Snow White บ้าง จากเส้นแบ่งดินกับฟ้าไปทางปากคนโท ให้สีค่อยๆกลืนหายไปกับสีรองพื้นเดิม (ไม่ต้องเกลี่ยสีให้กลมกลืนกัน)

         สีพื้นของดิน ใช้แปรงทาสี ปาดสี Raw Sienna, Traditional Raw Umber, Black Forest Green โดยปาดสีนั้นบ้าง สีนี้บ้าง สลับกันไปมาเพื่อให้เป็นสีดิน สีพื้นของน้ำ ปาดสี Blueberry บ้าง สี Snow White บ้าง เพื่อเป็นสีพื้นของน้ำ

6        เติมเมฆ ใช้แปรงทาสี แตะสีฟ้าที่ได้จากข้อ 5 บ้าง สีขาว Snow White บ้าง และสีเทาที่ได้จากสีฟ้า ผสมขาว และดำ บ้าง ปาดแบบไม่ต้องตั้งใจนักให้เป็นเมฆ

7        เติมภาพพุ่มไม้ระยะไกลใช้พู่กันที่เสียแล้วเบอร์ 8 แตะสี Black Forest Green, Yellow Oxide,  TraditionalRaw Umber และ Snow White แล้วยีพู่กันไปมากับจานสีให้ได้สีเขียวอมฟ้าอ่อนๆ จ้ำทรงพุ่มไม้  

8        ใช้พู่กันแบนแตะสี Black Forest Green และสี Traditional Raw Umber แล้วพลิกพู่กันไปมากับจานสีจนได้สีเขียวอมน้ำตาล ปาดสีเขียวนี้เป็นแนวโคนต้น แต่ไม่ต้องปาดให้สีถึงแนวยอดไม้

9        ใช้พู่กันที่เสียแล้วเบอร์ 8 แตะสี Black Forest Green จ้ำเป็นพุ่มไม้ เน้นที่ปลายยอดให้ปิดสีที่ปาดไว้ในข้อ 7

10      ใช้พู่กันที่เสียแล้วเบอร์ 4 แตะสีBlack Forest Green Yellow Oxide เพียงเล็กน้อย แล้วแตะสี Snow White ให้มากกว่า ยีพู่กันกับจานสีจนได้สีเขียวเกือบขาว จ้ำซ้อนทับที่ปลายยอดไม้

11      ใช้พู่กันแบนเบอร์ 8 แตะน้ำแล้วไล้จากโคนพุ่มไม้ลงไปทางพื้นดิน แล้วแตะสีดำ Lamb Black กับน้ำสะอาด ผสมสีกับน้ำให้สีอ่อนลง ไล้สีดำนี้จากโคนพุ่มไม้ ลงไปหาพื้นดิน จนสีกลมกลืนไปกับพื้นดิน

11      เติมพุ่มไม้ระยะใกล้หรือระยะหน้า ทำเหมือนพุ่มไม้ระยะไกล เพียงแต่ตัดขั้นตอนที่ 7 ออก และใช้สี Yellow Light แทนสี Yellow Oxide

12      เติมภาพพืชน้ำโดยใช้ดินสอชอล์ควาดหรือลอกลายด้วยลูกประคบสีฝุ่นกับกระดาษลอกลายที่ปรุลายแล้ว 

13      พืชน้ำแบบที่ 1 ใช้พู่กันลากเส้น แตะสี Black Forest Green, Yellow Light และ Lamb Black แล้วลากพู่กันไปมากับจานสีจนสีผสมกัน ได้สีเขียวอมดำ ตวัดพืชน้ำจากโคนต้นไปทางปลายยอดให้เป็นพุ่ม จากนั้นใช้พู่กันที่ยังเปื้อนสีอยู่นี้แตะสีขาว ลากพู่กันไปมากับจานสีให้ได้สีที่อ่อนลง แล้วตวัดซ้ำ ทำซ้ำจนสีอ่อนลงเรื่อยๆ

14      ใช้พู่กันแบนเบอร์ 4 แตะน้ำแล้วทาใต้กอพืช แล้วแตะสีดำ แซมที่โคนกอ จากนั้นแตะน้ำ ไล้สีดำนี้ให้กลืนไปกับพื้นน้ำเดิม

15      ใช้พู่กันแบน แตะสีดำและน้ำ ปาดพู่กันไปมากับจานสีให้สีดำจางลง ปาดเป็นแนววงกลมรอบกอพืชน้ำ แล้วล้างพู่กันให้สะอาด ซับให้แห้ง เกลี่ยขอบสีให้กลมกลืนไปกับสีของน้ำเดิม

16      ล้างพู่กันให้สะอาด ซับให้แห้ง แตะสีขาวเล็กน้อย ปาดล้อมรอบกอพืช แต่ให้แนวแคบกว่าสีดำ แล้วล้างพู่กันให้สะอาด ซับให้แห้ง เกลี่ยขอบสีให้กลมกลืนไปกับสีเดิม 

17      พืชน้ำแบบที่ 2 ผสมสีน้ำเงิน Ultra Blue Deep, สีเหลือง Yellow Light ให้ได้สีเขียว แล้วใช้พู่กันแบนเบอร์ 4 แตะสีเขียวที่ได้นี้ กับสีขาว Snow white ผสมสีให้สีเขียวกลางๆ เพ้นท์ให้ทั่วใบ

18      ใช้พู่กันแบนเบอร์ 2 แตะสีขาว ลากเป็นถบสีขาวจากปลายใบลงมาหาดคนใบ แล้วล้างพู่กันให้สะอาด ซับให้แห้ง เกลี่ยขอบสีให้กลืนไปกับพื้นเดิม

19      ใช้พู่กันแบนเบอร์ 2 แตะสีเขียวในข้อ 17 กับสีดำ ให้ได้สีเขียวเข้ม ปาดสีเป็นแถบๆจากโคนใบไปหาปลายใบ แล้วล้างพู่กันให้สะอาด ซับให้แห้ง เกลี่ยขอบสีให้กลืนกับสีพื้นเดิม

20      ตัดเส้นด้วยสีดำโดยใช้พู่กันตัดเส้น 

21      ทำเงาใต้กอเหมือนพืชน้ำแบบ 1 

22      การเพ้นท์กอบัว ใช้พู่กันแบนแตะสีเขียวในข้อ 17 และสีขาว ผสมสีให้เข้ากันจนได้สีเขียวกลาง เพ้นท์ให้ทั่วใบบัว

23      ใช้พู่กันที่ยังเปื้อนสีเขียวอยู่นี้ แตะสีขาว แล้วปาดให้เป็นแนวแสงจากกลางใบบัวออกสู่ปลายใบ

24      เกลี่ยขอบสีที่ปาดนี้ให้กลืนกับพื้นเดิม โดยเกลี่ยสีให้บานออกไปทางปลายใบ

25      ใช้พู่กันแตะสีเขียวในข้อ 17 กับสีดำ ผสมสีให้เป็นสีเขียวอมดำ เกลี่ยเงาแทรกตามแนวแสง แล้วเกลี่ยขอบสีให้กลืนไปกับพื้นเดิม

26      บริเวณปลายใบบริเวณใดที่ต้องการให้ดูสว่างกว่าปกติ แต้มสีขาวเล็กน้อยที่ปลายใบ แล้วเกลี่ยให้กลืนหายไปกับพื้นเดิม

27      ใช้พู่กันแบน แตะสีขาว จรดปลายพู่กันที่ปลายกลีบบัว ตวัดพู่กันเข้าหาโคนกลีบ จะได้กลีบบัวที่ปลายกลีบสีขาว โคนกลีบสีขาวอมฟ้า (สีขาวจะค่อยๆกลืนไปกับสีฟ้าของน้ำที่เพ้นท์ไว้เดิม)

28      ใช้พู่กันแตะสีเหลือง Yellow Light และสีขาว จนได้สีเหลืองที่อ่อนลง แต้มเกสรกลางดอกบัว

29      ตัดเส้นรอบรูปด้วยสีดำ

30      ลอกลายภาพเด็กและวาดภาพต้นไม้ใหญ่เติมตามพื้นดินแล้วใช้พู่กันแบนเพ้นท์สีขาวรองพื้นตัวเด็กทุกตัว และลำต้นของต้นไม้จนทั่ว ทิ้งแห้งอย่างน้อย 1 ชั่วโมง

31      การเพ้นท์ภาพเด็ก ผสมสีตัวเด็กดังนี้ 

          สีพื้น   สี Raw Sienna                     5%

                   สี Snow White                   95 %

          สีเงา (1)        สีพื้น                       90%

                   สี Primary Red                  10%

          สีเงา (2)        สี Alizarin Crimson  20%

                   สี Raw Sienna                   20%

                   สี Snow White                   60%

32      ใช้พู่กันแบนเพ้นท์สีพื้นให้ทั่วตัวเด็กอีกครั้งแล้วแต่งเงาทันทีตามท้ายทอย หน้าผาก แก้ม รักแร้ ข้อเข่า น่อง ข้อเท้า ด้วยสีเงา 1 หรือเงา 2 เพื่อให้สีตัวเด็กดูแตกต่างกันออกไป

33      เพ้นท์สีเสื้อผ้า โดยเพ้นท์สีที่ต้องการ

         ทับสีขาวที่รองพื้นไว้เดิม แล้วแต่งแสงและเงาทันที โดยแสงแต่งด้วยสีขาว เงา แต่งด้วยสีเสื้อที่เพ้นท์ผสมกับสีดำ

34      เติมส่วนประกอบอื่น เช่นดาบ เชือก เป็นต้น และตัดเส้นด้วยสีดำ

35      ใช้พู่กันแบนทาน้ำใต้ตัวเด็ก แล้วแตะสีดำกับน้ำให้สีจางลง เกลี่ยสีดำนี้ใต้ตัวให้เป็นเงาตามพื้น 

36      ทิ้งงานให้แห้งประมาณ 5-7 วัน พ่นทับด้วยแลคเกอร์สเปรย์บางๆครั้งหนึ่งก่อน ทิ้งให้แห้งอีก 4 – 6 ชั่วโมง จึงใช้แปรงฟองน้ำทาเคลือบด้วยวานิชบางๆอีก2 – 3 ครั้ง แต่ละครั้งห่างกัน 4 – 6 ชั่วโมงจึงนำไปประกอบเป็นโคมไฟตามภาพ

หมายเหตุ

การทำลูกประคบสีฝุ่น เทสีฝุ่นลงกลางผ้าป่านมัสลิน รวบชายผ้าเข้าหากันแล้วมัดด้วยยางมัดของ

การปรุลายกระดาษลอกลาย ลอกลายลงบนกระดาษลอกลาย ทบเสื้อหรือผ้ายืดสัก 4 – 5 ทบ วางกระดาษที่ลอกลายแล้วลงบนผ้า ใช้เข็มหมุดปรุตามลายเส้นที่เห็น

การลอกลายตัวเด็ก ควรลอกลายให้ซ้อนๆกัน เพื่อให้ดูเป็นกลุ่มเด็กที่กำลังเล่นด้วยกัน โดยจะลอกลายใดลงในตำแหน่งใด ก็วางลายลงบนตำแหน่งที่ต้องการแล้วใช้ลูกประคบถูให้ทั่วลาย สีฝุ่นจะลอดรอยปรุเป็นรูปลายที่ต้องการ 

เพียงเท่านี้ ก็จะได้โคมไฟเพ้นท์ลายที่มากด้วยมูลค่าและคุณค่าทางใจ

(ภาพลายเส้นจากนิตยสารงานฝีมือ ฉบับที่277 ประจำเดือนมิถุนายน 2500