Home
Education
Classroom
Knowledge
Blog
TV
ธรรมะ
กิจกรรม
โครงการทรูปลูกปัญญา

ประวัติการพิมพ์ไทย

Posted By Plookpedia | 30 มิ.ย. 60
6,077 Views

  Favorite

 

 

 

ถ้าลูกหลานของเราถามว่า หนังสือที่เขาใช้เรียนอยู่ในปัจจุบันนี้ ได้มีการพิมพ์มาตั้งแต่เมื่อไร เราคงจะให้คำตอบสั้นๆ แต่ให้เข้าใจแจ่มแจ้งได้ไม่ง่ายนัก 

จริงอยู่เรามีตัวหนังสือมาตั้งแต่รัชสมัยพ่อขุนรามคำแหงมหาราช ดังที่มีปรากฎอยู่ในหลัก ศิลาจารึก แต่ก็เป็นการจารึกหรือสลักตัวหนังสือโบราณลงบนหินเรียกว่า "ลายสือไทย" 

แม้ในสมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี การพิมพ์หนังสือเป็นเพียงงานพิมพ์ของกลุ่มชนฝรั่ง ที่เข้ามาเผยแผ่ศาสนาคริสต์เท่านั้น เช่น ในรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช เป็นต้น 

ในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ในขณะที่ยังดำรงพระยศเป็นสมเด็จฯ เจ้าฟ้ามงกุฎ และทรงผนวชอยู่ที่วัดบวรนิเวศวิหาร ได้ทรงจัดตั้งโรงพิมพ์ขึ้นในวัดนั้น เพื่อจัดพิมพ์หนังสือเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาขึ้นเผยแพร่ เช่นเดียวกับที่คณะมิชชันนารีพิมพ์หนังสือทางคริสต์ศาสนา โรงพิมพ์ที่วัดบวรนิเวศวิหารในตอนนั้น มีทั้งพระสงฆ์ เณร และฆราวาส ช่วยกันทำงานในโรงพิมพ์ นับว่า พระองค์ทรงเป็นคนไทยคนแรก ที่ริเริ่มงานทางด้านการพิมพ์

 

พ.ศ.๒๒๒๙ ในรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช แห่งกรุงศรีอยุธยา ออกพระวิสุทธ์สุนทร (ปาน) ซึ่งภายหลังได้เลื่อนบรรดาศักดิ์เป็นออกญาโกษาธิบดี เมื่อเป็นราชทูตไปยัง ราชสำนักพระเจ้าหลุยส์ที่ ๑๔ แห่งประเทศฝรั่งเศส ได้ไปดูโรงพิมพ์หลวงของฝรั่งเศส และได้ทดลองพิมพ์หนังสือ นับว่า เป็นคนไทยคนแรกที่ได้ไปดูงานการพิมพ์ในต่างประเทศ

 

 

พ.ศ.๒๓๓๙ ในรัชกาล พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ ได้มีบาทหลวงฝรั่งเศสในคริสต์ศาสนา นำเครื่องพิมพ์มาจัดพิมพ์หนังสือขึ้นที่ธนบุรี เป็นหนังสือที่ใช้ตัวพิมพ์อักษรโรมันเรียงพิมพ์เป็นภาษาไทย ชื่อหนังสือ คือ "คำสอน คริสตัง ภาคต้น" เป็นหนังสือที่จัดพิมพ์ในเมืองไทยเก่าแก่ที่สุด ที่ยังมีเล่มหนังสือเหลือให้เห็นอยู่
พ.ศ.๒๓๕๙ มีการสร้างตัวพิมพ์อักษรไทยขึ้นในประเทศพม่า โดยมีภรรยาบาทหลวงในคริสต์ศาสนาชาวอเมริกันชื่อ นางจัดสันเป็นผู้ดำเนินการให้จัดสร้างขึ้น และใช้พิมพ์หนังสือขึ้นเป็นครั้งแรกในปีนั้น แต่ไม่มีหลักฐานเหลือมาให้เห็นว่า เป็นหนังสืออะไร ต่อมาได้มีการโยกย้ายแท่นพิมพ์ พร้อมกับตัวพิมพ์อักษรไทยไปยังประเทศอินเดีย และได้มีการพิมพ์หนังสือ "A Grammar of the Thai or Siamese Language" ขึ้น ที่เมืองเซรัมโปร์ นครกัลกัตตา มีหน้าหนังสือที่พิมพ์ด้วยตัวอักษรไทยหลายหน้าอยู่ในหนังสือเล่มนั้น นับว่าเป็นหนังสือที่พิมพ์ด้วยตัวพิมพ์อักษรไทยที่เก่าแก่ที่สุด ที่มีอยู่ในปัจจุบันนี้

พ.ศ.๒๓๖๖  ได้มีผู้ซื้อตัวพิมพ์อักษรไทย จากนครกัลกัตตาเข้ามาในสิงคโปร์ และได้มารับจ้างพิมพ์หนังสือต่างๆ คณะมิชชันนารีจึงได้จ้างพิมพ์หนังสือหลายเล่ม ที่เป็นทั้งภาษาไทย และภาษาอื่นๆ ที่สิงคโปร์ และนำมาแจกในเมืองไทย เพื่อเผยแผ่คริสต์ศาสนา

 

 

พ.ศ.๒๓๗๘ หมอบรัดเลย์ได้นำแท่นพิมพ์ และตัวพิมพ์อักษรไทย จากสิงคโปร์เข้ามาในกรุงเทพฯ เพื่อดำเนินการด้านการพิมพ์ และจัดพิมพ์ได้สำเร็จในวันที่ ๓ มิถุนายน พ.ศ. ๒๓๗๙ โดยมีบาทหลวงโรบินสัน เป็นช่างพิมพ์ นับได้ว่า เป็นการพิมพ์หนังสือไทย ด้วยตัวพิมพ์อักษรไทยเป็นครั้งแรกในเมืองไทย วงการพิมพ์ของประเทศไทยจึงได้ถือเอาวันที่ ๓ มิถุนายน ของทุกปี เป็นวันการพิมพ์ไทย

เว็บไซต์ทรูปลูกปัญญาดอทคอมเป็นเพียงผู้ให้บริการพื้นที่เผยแพร่ความรู้เพื่อประโยชน์ของสังคม ข้อความและรูปภาพที่ปรากฏในบทความเป็นการเผยแพร่โดยผู้ใช้งาน หากพบเห็นข้อความและรูปภาพที่ไม่เหมาะสมหรือละเมิดลิขสิทธิ์ กรุณาแจ้งผู้ดูแลระบบเพื่อดำเนินการต่อไป

Content

1
ประวัติการพิมพ์ไทย
กฎหมายตราสามดวง แม้ว่าการพิมพ์แทบทุกชนิดจะเริ่มต้นจากประเทศตะวันออกคือ ประเทศจีนก่อน แต่การพิมพ์ก็มิได้แพร่หลายมาถึงเมืองไทย เว้นแต่การประทับตรา หรือการตีตราบนเอกสาร ซึ่งได้แบบอย่างมาจากจีน และใช้กันมานานแต่โบราณ ตราพระราชลัญจกร ตราตำแหน่งสมุหนายก สม
617 Views
2
การพิมพ์สมัยอยุธยา
แม้จะไม่มีสิ่งพิมพ์ใดๆ เหลือมาให้เห็นเป็นหลักฐานว่า มีการพิมพ์หนังสือ โดยเครื่องพิมพ์ ในสมัยอยุธยา แต่ก็มีเอกสารประกอบหลายชิ้นที่กล่าวถึงการพิมพ์ในรัชสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาชาติ เช่น ในปี พ.ศ.๒๒๐๕ (ค.ศ.๑๖๖๒) สังฆราชชื่อ ลาโน (Mgr. Laneau) ซึ่งเป็นท่านห
598 Views
3
สมัยธนบุรีและต้นรัตนโกสินทร์
ในสมัยสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราชแห่งกรุงธนบุรี เมื่อบ้านเมืองเป็นปกติแล้ว บาทหลวงฝรั่งเศสชื่อ การ์โนต์ (Garnault) กับคณะได้กลับเข้ามาสอนศาสนาอีก แต่ได้แสดงความไม่เห็นชอบด้วยกับการที่สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช จะให้ขุนนางไทยที่นับถือคริสต์ศาสนา ไปถือน้ำพระพิ
1K Views
4
การสร้างตัวพิมพ์อักษรไทย
หน้าในเริ่มเรื่องของ หนังสือคำสอนคริสตังภาคต้น นางแอนน์ ฮาเซลไตน์ จัดสัน (Mrs. Ann Hazeltine Judson) ผู้ที่ได้ดำเนินการดัดแปลงตัวอักษรไทยเป็นตัวพิมพ์เป็นคนแรกคือ นางจัดสัน ชื่อเดิมคือ นางแอนน์ ฮาเซลไตน์ จัดสัน (Mrs. Ann Hazeltine Judson) เป็
760 Views
5
การนำการพิมพ์ตัวอักษรไทยเข้ามาในเมืองไทย
หมอแดน บีช บรัดเลย์ บุคคลสำคัญที่นำกิจการการพิมพ์ตัวอักษรไทยเข้ามาในเมืองไทยคือ หมอแดน บีช บรัดเลย์ ซึ่งคนไทยเรียกว่า หมอแบรดเลย์ หรือบรัดเลย์ (Dr. Dan Bach Bradley M.D.) หมอบรัดเลย์ เกิดวันที่ ๑๘ กรกฎาคม พ.ศ.๒๓๕๑ ได้ออกเดินทางจากสหรัฐอเมริกาพร้อมกับ
786 Views
6
การพิมพ์ของคนไทย
สภาพโรงพิมพ์ที่วัดบวรนิเวศวิหารในสมัยเริ่มแรก (ภาพจากจินตนาการ) หนังสือราชกิจจานุเบกษา ศาสตราจารย์จอห์น เทเลอร์ โจนส์ (John Taylor Jones) เขียนไว้ว่า ในปี พ.ศ.๒๓๗๖ มีคนไทยคนหนึ่งสนใจในวิชาการพิมพ์ ไปฝึกเรียนงานมาจากสิงคโปร์หลายเดือน และได้พย
753 Views
7
โรงพิมพ์ในเมืองไทย
หมอแซมมวล จอห์น สมิท หมอบรัดเลย์ได้ตั้งโรงพิมพ์มิชชันนารีขึ้นในเมืองไทย ในปีพ.ศ.๒๓๗๙ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ทรงตั้งโรงพิมพ์ขึ้นในวัดบวรนิเวศวิหาร ขณะยังดำรงพระยศเป็นสมเด็จฯ เจ้าฟ้ามงกุฎ และยังทรงผนวชอยู่ราวประมาณปี พ.ศ.๒๓๘๕ ทรงตั้งโรงพ
630 Views
8
การศึกษาวิชาการพิมพ์
โรงเรียนช่างพิมพ์วัดสังเวช การศึกษาวิชาการพิมพ์ สมัยเริ่มแรกที่หมอบรัดเลย์นำการพิมพ์เข้ามาในเมืองไทยต้องจ้างช่างเรียง และช่างพิมพ์ เข้ามาจากอเมริกา ช่างพิมพ์คนแรกที่จ้างเข้ามาในเมืองไทยคือ นายโรเบิร์ต ดี ดาเวนพอร์ต เข้ามาถึงเมืองไทยในปี พ.ศ.๒๓๗๙ ช่า
535 Views
9
การพิมพ์หลังสงครามโลกครั้งที่สอง
การพิมพ์หลังสงครามโลกครั้งที่สอง การพัฒนาต่างๆ ได้หยุดชะงักไปตลอดระยะเวลาที่มีสงครามโลกครั้งที่สอง เมื่อสงครามสิ้นสุดลง จึงได้มีการฟื้นฟูเร่งรัด และพัฒนา ในทุกด้านของบ้านเมือง มีการขยายตัวในด้านการศึกษา และพัฒนา ในด้านเศรษฐกิจ และสังคม ทำให้มีการปรับปรุง
438 Views
10
การผลิตเครื่องจักรทางการพิมพ์
วารสารและหนังสือพิมพ์ การผลิตเครื่องจักรทางการพิมพ์ ในต้นพุทธศตวรรษที่ ๒๖ นอกจากการพิมพ์ได้ขยายตัวออกไปอย่างมากแล้ว ยังมีการผลิตเครื่องจักร และอุปกรณ์ต่างๆ ทางการพิมพ์ขึ้นได้ในเมืองไทย พ.ศ.๒๕๐๕ อู่ไทยการช่าง ได้ผลิตเครื่องขีดบรรทัดอัตโนมัติขึ้น จำหน
454 Views
11
การพิมพ์บรรจุภัณฑ์ การพิมพ์ผ้า และอื่นๆ
รูปแบบการพิมพ์บนบรรจุภัณฑ์ลักษณะต่างๆ การพิมพ์ลวดลายบนผืนผ้า การพิมพ์บรรจุภัณฑ์ การพิมพ์ผ้า และอื่นๆ การพัฒนาทางด้านเศรษฐกิจในต้นพุทธศตวรรษที่ ๒๖ ทำให้ประเทศไทยได้พัฒนาอุตสาหกรรมออกไปอย่างรวดเร็ว และพัฒนาไปเป็นอย่างมาก จนรายได้ของประเท
576 Views
12
สมาคมต่างๆ เกี่ยวกับการพิมพ์
สมาคมต่างๆ เกี่ยวกับการพิมพ์ ความเจริญก้าวหน้าทางเทคโนโลยีด้านการพิมพ์ และการพัฒนาด้านการจัดการ ได้ก้าวหน้าไปรวดเร็ว ความร่วมมือกันของบรรดาผู้มีอาชีพในแขนงต่างๆ ในวงการพิมพ์เป็นความจำเป็น จึงได้มีการร่วมกันจัดตั้งเป็นสมาคมต่างๆ ขึ้น เช่น ในปี พ.ศ.๒๔๘๙ ได
416 Views
13
งานแสดงการพิมพ์แห่งประเทศไทย
งานแสดงการพิมพ์แห่งประเทศไทย ผู้มีอาชีพในแขนงต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการพิมพ์ ได้ร่วมกันจัดงานแสดงการพิมพ์แห่งประเทศไทยขึ้น เป็นครั้งแรกในปี พ.ศ.๒๕๐๕ ที่โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว โดยมีการแสดงเครื่องจักร และอุปกรณ์ทางการพิมพ์ของผู้ผลิต จากทั้งภายใน และภายนอกป
458 Views
14
การพิมพ์ธนบัตร
หมายราคาตำลึง หมายราคาสูง ด้านหน้าและด้านหลัง การพิมพ์ธนบัตร ในปี พ.ศ.๒๔๐๖ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงให้จัดทำ หมาย ขึ้นมีราคาต่างๆ กัน ตั้งแต่ ๑ บาท เป็นลำดับลงมาจนใบละเฟื้อง โดยพิมพ์ลงบนแผ่นกระดาษ และประทับตราพระราชลัญจกร ๓
426 Views
  • Posted By
  • Plookpedia
  • 1 Followers
  • Follow