Log in | วันพฤหัสบดีที่ 23 ต.ค. 2557 | 9:24 น.
 
 
แผนการสอน  
 
 

ดินในท้องถิ่น

วิชา : วิทยาศาสตร์   ระดับชั้น : ป.1
โพส : วันที่ 1 ก.ย. 2553
โหวต : | เข้าชม : 36,003 ครั้ง
 
 
 
แผนการจัดการเรียนรู้ที่ 1
 
หน่วยการเรียนรู้ที่ 4 ดินในท้องถิ่น ชั้นประถมศึกษาปีที่ 1
เรื่อง องค์ประกอบและสมบัติทางกายภาพของดิน เวลา 5 ชั่วโมง
 
สาระสำคัญ / ความคิดรวบยอด

ดินเป็นสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติที่ประกอบด้วยเศษหิน  ซากพืช  ซากสัตว์  ซึ่งดินในแต่ละท้องถิ่นมีสมบัติทางกายภาพแตกต่างกันออกไป

 
ตัวชี้วัด / จุดประสงค์การเรียนรู้

ตัวชี้วัด
   ว 6.1  ป.1/1  สำรวจ  ทดลอง  และอธิบายองค์ประกอบและสมบัติทางกายภาพของดินในท้องถิ่น
   ว 8.1  ป.1/1  ตั้งคำถามเกี่ยวกับเรื่องที่จะศึกษาตามที่กำหนดให้หรือตามความสนใจ    
             ป.1/2  วางแผนการสังเกต  สำรวจตรวจสอบ  ศึกษาค้นคว้า  โดยใช้ความคิดของตนเอง และของครู
             ป.1/3  ใช้วัสดุ  อุปกรณ์ในการสำรวจตรวจสอบ  และบันทึกผลด้วยวิธีง่ายๆ
             ป.1/4  จัดกลุ่มข้อมูลที่ได้จากการสำรวจตรวจสอบ  และนำเสนอผล
             ป.1/5  แสดงความคิดเห็นในการสำรวจตรวจสอบ
             ป.1/6  บันทึกและอธิบายผลการสังเกต  สำรวจตรวจสอบ  โดยเขียนภาพหรือข้อความสั้นๆ
             ป.1/7  นำเสนอผลงานด้วยวาจาให้ผู้อื่นเข้าใจ

จุดประสงค์การเรียนรู้
1. บอกองค์ประกอบของดินได้
2. อธิบายสมบัติของดินได้
3. จำแนกและจัดประเภทของดินได้
4. สำรวจ  ทดสอบ  และอธิบายเกี่ยวกับดินในท้องถิ่นได้

 
สาระการเรียนรู้

สาระการเรียนรู้แกนกลาง
1. องค์ประกอบของดิน 
2. สมบัติทางกายภาพของดิน
    1) สี
    2) เนื้อดิน
    3) การอุ้มน้ำของดิน
    4) การจับตัวของดิน

 
สมรรถนะสำคัญของผู้เรียน

ความสามารถในการคิด
 - ทักษะการคิดวิเคราะห์
ความสามารถในการแก้ปัญหา
ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
 - กระบวนการทำงานกลุ่ม

 
คุณลักษณะอันพึงประสงค์

1. ใฝ่เรียนรู้
2. มุ่งมั่นในการทำงาน

 
กิจกรรมการเรียนรู้

(วิธีสอนแบบกระบวนการทางวิทยาศาสตร์) 
นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน  หน่วยการเรียนรู้ที่  4

ชั่วโมงที่ 1-2
1. ครูให้นักเรียนร้องเพลง ข้าวโพดสาลี  และทำท่าทางประกอบเพลงตามจินตนาการ
                                                              เพลง ข้าวโพดสาลี
                                              พรวนดินกันเสียให้หมด  จะปลูกข้าวโพดสาลี (ซ้ำ)
                                              โอ้แม่ดวงดารา  เจ้าไม่เมตตาตัวพี่
                                              ข้าวโพดสาลี (ซ้ำ)  ป่านฉะนี้จะโรยรา (ซ้ำ)

2. ครูนำวัสดุตัวอย่าง  3  ชนิด  (หรือภาพถ่าย)  มาให้นักเรียนดู  ได้แก่  ก้อนหิน  ก้อนดิน  และทราย  แล้วให้นักเรียนร่วมกันอภิปรายตามหัวข้อที่กำหนด
    - วัตถุใดคือดิน  (จากภาพ  ภาพใดคือภาพดิน)
    - ดินมีลักษณะอย่างไร
    - นักเรียนคิดว่า  ดินมีลักษณะแตกต่างจากหินและทรายอย่างไร
    - ดินมีองค์ประกอบอะไรบ้าง  (เศษหิน, ซากพืช, ซากสัตว์, น้ำ, อากาศ)
3. ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมเกี่ยวกับเรื่อง องค์ประกอบของดิน  ดังนี้
    กิจกรรมที่  1  
   
1) ครูแบ่งนักเรียนเป็นกลุ่ม กลุ่มละ  4  คน  ให้แต่ละกลุ่มสังเกตดิน โดยบีบก้อนดิน 1 ก้อน ให้แตกออกเป็นเม็ดเล็กๆ
    2) ใช้แว่นขยายส่องดูและสังเกตลักษณะของดินตามที่กำหนด แล้วบันทึกผลการสังเกตลงในใบงานที่ 1.1
    กิจกรรมที่  2
   
1) ให้แต่ละกลุ่มนำก้อนดิน 1 ก้อน ใส่ในถุงพลาสติกและมัดปากถุงให้แน่น และสังเกตภายในถุง
    2) นำถุงดินไปวางไว้กลางแดดประมาณ 15 นาที แล้วนำเข้ามาในที่ร่ม
    3) สังเกตภายในถุงเปรียบเทียบกับก่อนที่นำไปวางไว้กลางแดด แล้วบันทึกผลลงในใบงานที่ 1.1
    กิจกรรมที่  3
   
1) นำน้ำใส่ลงในแก้วประมาณครึ่งแก้ว
    2) หยิบก้อนดินใส่ลงในน้ำ สังเกตสิ่งที่เกิดขึ้น และบันทึกผล
    3) ใช้ช้อนคนก้อนดินให้แตกออก แล้วทิ้งไว้สักครู่ จากนั้นสังเกตและบันทึกผลลงในใบงานที่ 1.1
4. ครูให้นักเรียนผลัดกันนำเสนอผลงานที่หน้าชั้น
5. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้จากการทำกิจกรรมเรื่อง  องค์ประกอบของดิน  สรุปเป็นแผนผังความคิด  ครูประเมินผลการเรียนรู้นักเรียน
    สรุปผลการทดลองกิจกรรมที่  1-3
    จากการทดลองพบว่า  ในดินประกอบด้วยเม็ดดิน  เม็ดทราย  เศษใบไม้แห้ง  ในดินบางแห่งอาจมีซากสัตว์ปะปนอยู่ด้วย  เพราะดินเป็นที่อยู่ของสัตว์หลายชนิด  นอกจากนี้ในดินยังมีน้ำประกอบอยู่  เพราะน้ำฝนที่ตกลงมา  จะไหลผ่านดินชั้นบนไปสู่ดินชั้นล่าง  และเนื่องจาก   ในดินมีช่องว่าง  ทำให้มีอากาศแทรกอยู่ในดินด้วย

ชั่วโมงที่ 3
1. ครูให้นักเรียนร้องเพลงเมืองไทยเรานี้  และทำท่าทางประกอบเพลงตามจินตนาการ
                                                               เพลง เมืองไทยเรานี้
                                                เมืองไทยเรานี้                      แสนดีหนักหนา
                                          ในน้ำมีปลา                                ในนามีข้าว
                                          ทำมาหากิน                                แผ่นดินของเรา
                                          ปลูกเรือนสร้างเหย้า                     อยู่ร่วมกันไป
                                          เราอยู่เป็นสุข                              สนุกสนาน
                                          เราสร้างถิ่นฐาน                           เสียจนยิ่งใหญ่
                                          เมืองไทยเรานี้                             แสนดีกระไร
                                          เรารักเมืองไทย                            ยิ่งชีพเราเอย


2. ครูนำตัวอย่างดินจากบริเวณต่างๆ ในชุมชนประมาณ 3-4 แห่ง  มาให้นักเรียนดู  แล้วร่วมกันอภิปรายว่า  ดินที่นำมาจากที่ต่างๆ มีสมบัติทางกายภาพหรือลักษณะที่เหมือนกันหรือแตกต่างกันอย่างไร
3. ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมเกี่ยวกับ เรื่อง การตรวจสอบสมบัติของดิน  ดังนี้
    1) แบ่งกลุ่มนักเรียน  กลุ่มละ 3-4 คน  นำดินจากบริเวณต่างๆ ในชุมชนมาประมาณ 3-4 แห่ง  มาสังเกตสีของดินในแต่ละแห่ง
    2) ใช้แว่นขยายส่องดูเนื้อดินและใช้มือสัมผัสเนื้อดิน
    3) บันทึกผลลงในใบงานที่ 1.2
4. ครูให้นักเรียนแต่ละกลุ่มผลัดกันนำเสนอผลงานที่หน้าชั้น
5. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากการทำกิจกรรมเรื่อง  สมบัติทางกายภาพของดิน ว่าดินในแต่ละแห่งมีความแตกต่างกันทางกายภาพ  คือ  สี  เนื้อดิน  การอุ้มน้ำของดิน  และการจับตัวของดิน  ซึ่งเขียนเป็นแผนผังความคิดได้  ดังนี้

ชั่วโมงที่ 4
1. ครูนำตัวอย่างดิน 3 ประเภท  มาให้นักเรียนดู  (ดินเนื้อหยาบ,  ดินเนื้อละเอียด, ดินเนื้อปานกลาง)  แล้วให้นักเรียนร่วมกันอภิปรายว่า  ลักษณะของเนื้อดินแต่ละชนิด  มีผลต่อการอุ้มน้ำอย่างไร
2. ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมเกี่ยวกับ เรื่อง การอุ้มน้ำของดิน  โดยให้นักเรียนทำการทดลอง  ดังนี้
    1) ครูแบ่งนักเรียนเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 4-5 คน  ใช้แว่นขยายส่องดูเนื้อดินและใช้มือสัมผัสเนื้อดิน
    2) นำดินทั้ง 3 กลุ่ม  แยกใส่กระป๋อง กระป๋องละ  1  กลุ่ม  ในปริมาณเท่าๆ กัน
    3) วางกระป๋องแต่ละใบลงบนแก้วเปล่า
    4) ตักน้ำเทใส่กระป๋องที่มีดิน  กระป๋องละ  1  แก้ว  โดยเทลงช้าๆ 
    5) สังเกตปริมาณน้ำที่ไหลออกมาจากทั้ง  3  กระป๋อง แล้วบันทึกผลที่เกิดขึ้นลงในใบงานที่ 1.3
3. ให้นักเรียนแต่ละกลุ่มผลัดกันนำเสนอผลงานที่หน้าชั้น
4. ครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความรู้เกี่ยวกับการทำกิจกรรมเรื่อง  การอุ้มน้ำของดินว่า ลักษณะของเนื้อดินมีผลต่อการอุ้มน้ำของดิน  ดังนี้
    1) เนื้อดินหยาบ  จะมีช่องว่างระหว่างเนื้อดินมาก  จึงอุ้มน้ำได้น้อย
    2) เนื้อดินละเอียด  มีช่องว่างระหว่างเนื้อดินน้อย  ดินจับตัวกันแน่น  จึงอุ้มน้ำได้มาก
    3) เนื้อดินปานกลาง  มีเนื้อดินโปร่ง  น้ำซึมได้พอสมควร  จึงอุ้มน้ำได้ปานกลาง
5. ครูให้นักเรียนช่วยกันพูดสรุปองค์ประกอบและสมบัติทางกายภาพของดินตามที่ได้เรียนรู้มา  จากนั้นเขียนลงในสมุด
6. ให้นักเรียนเขียนแผนผังความคิดแสดงองค์ประกอบของดินลงในสมุด

ชั่วโมงที่ 5
1. ให้นักเรียนทำกิจกรรมในใบงาน 1.4 สำรวจประโยชน์ของดิน (1)  โดยให้นักเรียนสำรวจของใช้ภายในบ้านของตนเองว่า  มีสิ่งใดบ้างที่ทำมาจากดิน  ให้นำภาพหรือวาดภาพสิ่งของนั้น  เขียนชื่อและประโยชน์ลงในใบงาน  และนำเสนอผลงานที่หน้าชั้น
2. ให้นักเรียนทำกิจกรรมในใบงาน 1.5 สำรวจประโยชน์ของดิน (2)  โดยให้นักเรียนสำรวจว่า ที่บ้านของนักเรียน ผู้ปกครองได้ปลูกผักสวนครัว  ดอกไม้ประดับ  หรือต้นไม้ชนิดอื่นอะไรบ้าง ให้นักเรียนนำใบไม้ชนิดนั้นมาติดบนใบงาน และวาดภาพต้นไม้ชนิดนั้น พร้อมกับบอกประโยชน์แล้วนำเสนอผลงานที่หน้าชั้น
3. ครูให้นักเรียนทำกิจกรรมในใบงานที่ 1.6  ฝึกคิด  พิชิตคำถาม  เพื่อทบทวนความรู้ความเข้าใจ
4. ครูให้นักเรียนทำชิ้นงาน/ภาระงานที่ 4.1 เรื่อง องค์ประกอบและสมบัติของดิน โดยให้นักเรียนนำดินจากบริเวณที่ต่างกัน มา 2 ตัวอย่าง จากนั้นให้หาองค์ประกอบของดิน โดยทดลองเหมือนในใบงานที่ผ่านมา และบอกสมบัติทางกายภาพของดินทั้ง 2 ตัวอย่างนั้น บันทึกผล

นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน  หน่วยการเรียนรู้ที่  4

 
การวัดผลและประเมินผล
 

วิธีการวัด 

เครื่องมือ

เกณฑ์ 

 นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน

 แบบทดสอบก่อนเรียน

 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์

 นักเรียนทำใบงานที่ 1.1

 ใบงานที่ 1.1

 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์

 นักเรียนทำใบงานที่ 1.2

 ใบงานที่ 1.2

 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 

 นักเรียนทำใบงานที่ 1.3

 ใบงานที่ 1.3

 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 

 นักเรียนทำใบงานที่ 1.4

 ใบงานที่ 1.4

 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 

 นักเรียนทำใบงานที่ 1.5

 ใบงานที่ 1.5

 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 

 นักเรียนทำใบงานที่ 1.6

 ใบงานที่ 1.6

 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์ 

 สังเกตพฤติกรรมการทำงานกลุ่ม

 แบบสังเกตพฤติกรรมการทำงานกลุ่ม

 ระดับคุณภาพ 2 ผ่านเกณฑ์

 นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน

 แบบทดสอบหลังเรียน

 ร้อยละ 60 ผ่านเกณฑ์


 
สื่อ / แหล่งการเรียนรู้

สื่อการเรียนรู้
1. หนังสือเรียน  วิทยาศาสตร์  ป.1
2. ก้อนดิน  แก้วน้ำ  แว่นขยาย  จาน  ไม้จิ้มฟัน  กระป๋อง
3. ใบงานที่ 1.1 องค์ประกอบของดิน 
4. ใบงานที่ 1.2  ตรวจสอบสมบัติของดิน 
5. ใบงานที่ 1.3  การอุ้มน้ำของดิน
6. ใบงานที่ 1.4  สำรวจประโยชน์ของดิน (1)
7. ใบงานที่ 1.5  สำรวจประโยชน์ของดิน (2)
8. ใบงานที่ 1.6  ฝึกคิด  พิชิตคำถาม

แหล่งการเรียนรู้
1. ห้องสมุด
2. อินเทอร์เน็ต
3. บริเวณบ้าน โรงเรียน และชุมชน

 
เอกสารแนบ

ไฟล์ใบงาน:

ไฟล์แบบทดสอบ:

 
 
ขอขอบคุณเนื้อหาจาก : บริษัท อักษรเจริญทัศน์ อจท. จำกัด
คะแนนโหวต :
ชื่นชอบเนื้อหานี้
 
 
   
 ระดับปฐมวัย
 ระดับประถมและมัธยมศึกษา