โคลงโลกนิติ

โคลงโลกนิติ  เป็นโคลงสุภาษิตเก่าแก่ที่แนะแนวทางการปฏิบัติตนในสังคม  คนไทยใช้สอนและยึดถือปฏิบัติกันมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา  ถ้อยคำภาษาที่ใช้เป็นคำง่าย ๆ แต่มีความไพเราะและมีความเปรียบคมคาย จึงทำให้เป็นที่จดจำกันสืบต่อมา  และยังใช้อ้างอิงอยู่จนถึงปัจจุบัน

ตัวชี้วัด
   ท 5.1   ม.1/1   สรุปเนื้อหาวรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่าน
              ม.1/2   วิเคราะห์วรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่าน  พร้อมยกเหตุผลประกอบ
              ม.1/3   อธิบายคุณค่าของวรรณคดีและวรรณกรรมที่อ่าน
              ม.1/4   สรุปความรู้และข้อคิดจากการอ่านเพื่อประยุกต์ใช้ในชีวิตจริง

จุดประสงค์การเรียนรู้
1. อธิบายความเป็นมา  ประวัติผู้แต่ง  ลักษณะคำประพันธ์ของวรรณคดี เรื่อง โคลงโลกนิติ ได้
2. อธิบายหลักการพิจารณาคุณค่าวรรณคดีได้
3. วิเคราะห์คุณค่าวรรณคดีเรื่อง โคลงโลกนิติ และแนวทางการนำไปประยุกต์ใช้ได้

สาระการเรียนรู้แกนกลาง
1. วรรณคดีและวรรณกรรมเกี่ยวกับสุภาษิตคำสอน
2. การวิเคราะห์คุณค่าและข้อคิดจากวรรณคดีและวรรณกรรม เรื่อง โคลงโลกนิติ

ความสามารถในการสื่อสาร
ความสามารถในการคิด
 - ทักษะการคิดวิเคราะห์
 - ทักษะการคิดอย่างมีวิจารณญาณ
ความสามารถในการสื่อสาร
ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
 - กระบวนการทำงานกลุ่ม

1. ใฝ่เรียนรู้
2. รักความเป็นไทย

(วิธีสอนโดยเน้นกระบวนการ : กระบวนการกลุ่ม , กระบวนการคิดวิเคราะห์)
นักเรียนทำแบบทดสอบก่อนเรียน   หน่วยการเรียนรู้ที่ 2

ชั่วโมงที่ 1
1. ครูแจ้งจุดประสงค์การเรียนรู้ให้นักเรียนทราบ
2. ครูเล่านิทานเรื่อง  ม้าลายกับเพื่อน ให้นักเรียนฟัง  แล้วตั้งประเด็นคำถามเพื่อถามนักเรียนว่า
    - พฤติกรรมของเพื่อนๆ ของม้าลาย  มีลักษณะอย่างไร
    - หากนักเรียนเป็นเพื่อนม้าลาย     จะปฏิบัติต่อเพื่อนที่ไม่สบายอย่างไร  
    - นักเรียนคิดว่า  นักเรียนเป็นเพื่อนที่ดีของเพื่อนหรือไม่  เพราะเหตุใด
3. ให้นักเรียนยกตัวอย่างคำสอน  หรือสุภาษิตที่สอดคล้องและให้ข้อคิดเกี่ยวกับการคบเพื่อน  เช่น
      เพื่อนกิน              สิ้นทรัพย์แล้ว               แหนงหนี
      หาง่าย                หลายหมื่นมี                มากได้
      เพื่อนตาย             ถ่ายแทนชี-                 วาอาตม์
      หายาก                ฝากผีไข้                     ยากแท้จักหา
4. ให้นักเรียนร่วมกันอธิบายความหมาย  และสรุปข้อคิดจากนิทานเรื่อง  ม้าลายกับเพื่อน
5. นักเรียนแบ่งกลุ่ม กลุ่มละ  3  คน  แล้วแบ่งหน้าที่กันศึกษาเรื่อง  โคลงโลกนิติ  จากหนังสือเรียนตามที่ครูกำหนด  ดังนี้
      หมายเลข  1        ศึกษาเรื่อง ความเป็นมา
      หมายเลข  2        ศึกษาเรื่อง ผู้แต่ง
      หมายเลข  3        ศึกษาเรื่อง ลักษณะคำประพันธ์
6. เมื่อศึกษาจบแล้วให้สมาชิกของแต่ละกลุ่มสรุปความรู้ที่ตนเองรับผิดชอบให้เพื่อนฟัง และตอบข้อซักถามเมื่อเพื่อนมีข้อสงสัย  
7. ครูนำโคลงตัวอย่าง  1  โคลง มาแสดงบนกระดานหน้าชั้นเรียน  แล้วให้นักเรียนช่วยกันอธิบายลักษณะคำประพันธ์  ดังนี้
      นกน้อยขนน้อยแต่                           พอตัว
      รังแต่จุเมียผัว                                 อยู่ได้
      มักใหญ่ย่อมคนหวัว                          ไพเพิด
      ทำแต่พอตัวไซร้                              อย่าให้คนหยัน
8. นักเรียนและครูร่วมกันสรุปลักษณะคำประพันธ์ที่นำมาเป็นตัวอย่างว่า เป็นลักษณะของโคลงสี่สุภาพ

ชั่วโมงที่ 2
1. นักเรียนแบ่งกลุ่ม  กลุ่มละ 4 คน แล้วส่งตัวแทนออกมาจับสลากหมายเลขกลุ่มและออกมารับพจนานุกรม  ฉบับราชบัณฑิตยสถาน  พ.ศ.  2542
2. ครูมอบหมายงานให้นักเรียนศึกษาเนื้อเรื่องของโคลงโลกนิติ  จากหนังสือ  โดยครูกำหนดจำนวนบทให้แต่ละกลุ่มจำนวนเท่ากัน  แล้วให้นักเรียนค้นหาความหมายของคำศัพท์  และถอดความแต่ละบทให้มีความถูกต้องและสละสลวย
3. นักเรียนฟังคำชี้แจงภาระงานจากครูเพิ่มเติม  และร่วมกันศึกษาตัวอย่างโคลงโลกนิติ 1 บท เพื่อเป็นแนวทางในการทำงานกลุ่ม 
4. ครูเปิดโอกาสให้นักเรียนสอบถามข้อสงสัย  และให้คำแนะนำเกี่ยวกับการทำงานเป็นกลุ่ม
5. นักเรียนแต่ละกลุ่มร่วมกันปฏิบัติภาระงานที่ได้รับมอบหมายอย่างเต็มความสามารถ

ชั่วโมงที่ 3
1. ครูสอบถามนักเรียนทุกกลุ่มถึงความก้าวหน้าของภาระงานที่ได้รับมอบหมายและชี้แจงถึงขั้นตอนการปฏิบัติกิจกรรมในชั้นเรียน
2. ให้แต่ละกลุ่มร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้รับมอบหมาย  และร่วมกันนำเสนอผลงานโดยครูเสนอแนะว่า ให้นักเรียนช่วยกันอ่านออกเสียงโคลงโลกนิติพร้อมกัน และให้กลุ่มที่รับผิดชอบถอดคำประพันธ์เพื่อจะได้พัฒนาทักษะการอ่าน และการฟังไปพร้อม ๆ  กัน
3. นักเรียนร่วมกันปฏิบัติตามข้อตกลงร่วมกัน  โดยมีครูคอยตรวจสอบความถูกต้องของความหมายแต่ละโคลง  หากไม่สมบูรณ์ให้ครูช่วยเติมเต็มอีกครั้ง
4. ครูชมเชยนักเรียนทุกกลุ่มที่ตั้งใจปฏิบัติภาระงานจนประสบความสำเร็จ
5. ครูมอบหมายให้นักเรียนทำใบงานที่ 1.1  เรื่อง  รู้ศัพท์จับใส่สำนวน

สื่อการเรียนรู้
1. หนังสือเรียน  ภาษาไทย : วรรณคดีและวรรณกรรม  ม.1
2. เอกสารเพิ่มเติมสำหรับครู
3. พจนานุกรม  ฉบับราชบัณฑิตยสถาน  พ.ศ. 2542
4. ใบงานที่ 1.1  เรื่อง  รู้ศัพท์จับใส่สำนวน

แหล่งการเรียนรู้
1. ห้องสมุดโรงเรียน

ไฟล์ใบงาน:

ไฟล์แบบทดสอบ: