พุทธประวัติ พระสาวก ศาสนิกชนตัวอย่าง และชาดก

การศึกษาพุทธประวัติ พุทธสาวก  พุทธสาวิกา โดยใช้การวิเคราะห์อย่างเป็นเหตุเป็นผลนั้นย่อมทำให้ได้ข้อคิดสำคัญ  และคุณธรรมอันเป็นแบบอย่างของท่าน ซึ่งเราสามารถนำไปเป็นแนวทางในการปฏิบัติตนอย่างเหมาะสม

ตัวชี้วัด
  ส 1.1  ม.1/4  วิเคราะห์และประพฤติตนตามแบบอย่างการดำเนินชีวิต และข้อคิดจากประวัติสาวก  ชาดก  เรื่องเล่า  และศาสนิกชนตัวอย่างตามที่กำหนด                                   

จุดประสงค์การเรียนรู้
1. อธิบายประวัติของ  พระมหากัสสปะ  พระอุบาลี  อนาถบิณฑิกะ  นางวิสาขา  ได้
2. วิเคราะห์คุณธรรมที่ควรถือเป็นแบบอย่างของพระมหากัสสปะ  พระอุบาลี   อนาถบิณฑิกะนางวิสาขา  แล้วนำไปเป็นแนวการปฏิบัติตนได้

สาระการเรียนรู้แกนกลาง
   ประวัติพุทธสาวก  พุทธสาวิกา  ที่ควรศึกษา มีดังนี้
1. พระมหากัสสปะ
2. พระอุบาลี
3. อนาถบิณฑิกเศรษฐี
4. นางวิสาขา

ความสามารถในการคิด
 - ทักษะการคิดวิเคราะห์
ความสามารถในการใช้ทักษะชีวิต
 - กระบวนการกลุ่ม

1. ซื่อสัตย์ สุจริต
2. ใฝ่เรียนรู้                  
3. มีจิตสาธารณะ

(วิธีสอนโดยใช้เทคนิคแบบหมวกหกใบ)  

นักเรียนสวดมนต์บูชาพระรัตนตรัยและทำสมาธิก่อนเรียน
1. ครูให้นักเรียนเล่าประสบการณ์ด้านความรู้เดิมเกี่ยวกับพุทธสาวก  พุทธสาวิกา ที่เคยเรียนมาแล้วในหัวข้อต่อไปนี้
      1) พุทธสาวก  พุทธสาวิกาที่นักเรียนเคยเรียนมีใครบ้าง
      2) แต่ละท่านมีคุณธรรมที่ควรถือเป็นแบบอย่างอะไรบ้าง
      3) นักเรียนเคยปฏิบัติตามคุณธรรมของท่านอย่างไรบ้าง  และผลการปฏิบัติเป็นอย่างไร 
2. ครูอธิบายให้นักเรียนเข้าใจว่า การศึกษาประวัติพุทธสาวก  พุทธสาวิกาจะทำให้เราเข้าใจวิถีการดำเนินชีวิตของท่าน  และสามารถนำคุณธรรมอันเป็นแบบอย่างของท่านมาประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน  ซึ่งจะเป็นผลดีต่อตนเอง  ซึ่งในชั่วโมงเรียนนี้นักเรียนจะได้ศึกษาประวัติของพระมหากัสสปะ  พระอุบาลี  และอนาถบิณฑิกเศรษฐี และนางวิสาขา
3. ให้นักเรียนแบ่งออกเป็นกลุ่ม  กลุ่มละ 6 คน  และให้แต่ละกลุ่มจับสลากประวัติของพุทธสาวก พุทธสาวิกา  ดังนี้
      1) ประวัติพระมหากัสสปะ
      2) ประวัติพระอุบาลี
      3) ประวัติอนาถบิณฑิกเศรษฐี
      4) ประวัตินางวิสาขา
4. ครูอธิบายวิธีการเรียนรู้โดยใช้เทคนิคการคิดแบบหมวกหกใบ พร้อมแจกใบความรู้เรื่องเทคนิคการคิดแบบหมวกหกใบ ซึ่งประกอบด้วย
      1) หมวกสีขาว
      2) หมวกสีแดง
      3) หมวกสีดำ
      4) หมวกสีเหลือง
      5) หมวกสีเขียว
      6) หมวกสีฟ้า
5. ให้นักเรียนแต่ละกลุ่มอ่านประวัติของพุทธสาวก  พุทธสาวิกา  ที่จับสลากได้
6. สมาชิกในกลุ่มแต่ละกลุ่มเลือกหมวกคนละสี  จากนั้นให้อ่านบัตรคำสั่งและปฏิบัติตามขั้นตอน ดังนี้
    - สมาชิกที่สวมหมวกสีขาว  บอกเรื่องราวเกี่ยวกับประวัติของพุทธสาวก หรือพุทธสาวิกา
    - สมาชิกที่สวมหมวกสีฟ้า  สรุปถึงคุณธรรม  จริยธรรมของพุทธสาวก หรือพุทธสาวิกา
    - สมาชิกที่สวมหมวกสีเขียว  บอกประโยชน์ของการนำคุณธรรม  จริยธรรมของพุทธสาวก  หรือพุทธสาวิกา  ไปใช้ในการดำเนินชีวิต
    - สมาชิกที่สวมหมวกสีเหลือง  สีดำ  สีแดง  เล่าถึงประสบการณ์ทั้งด้านบวก และด้านลบเกี่ยวกับการนำหรือไม่นำคุณธรรม จริยธรรมนั้นๆ ไปใช้ในการดำเนินชีวิต
    จากนั้นให้สมาชิกทุกคนสวมหมวกสีฟ้า  เพื่อสรุปแนวทางในการนำคุณธรรม จริยธรรมนั้นๆ มาใช้ในการดำเนินชีวิต
7. นักเรียนแต่ละกลุ่มช่วยกันสรุปประเด็นสำคัญเกี่ยวกับประวัติพุทธสาวก   พุทธสาวิกา  ตามที่กลุ่มจับสลากได้  และทำกิจกรรมหมวกหกใบร่วมกัน  เพื่อเตรียมนำเสนอผลงานต่อชั้นเรียน ดังนี้
    - ประวัติโดยย่อ
    - คุณธรรมที่ควรถือเป็นแบบอย่าง
    - แนวทางการนำคุณธรรมของท่านไปประยุกต์ใช้
8. ตัวแทนแต่ละกลุ่มนำเสนอผลงาน  และให้กลุ่มอื่นแสดงความคิดเห็นเพิ่มเติม โดยครูเป็นผู้ชี้แนะและตรวจสอบความถูกต้อง  ในกรณีที่บางกลุ่มได้ศึกษาในเรื่องเดียวกันนั้น ให้เสนอเพิ่มเติมในส่วนที่แตกต่างกันไป
9. ครูและนักเรียนช่วยกันสรุปสาระสำคัญ และข้อคิดที่ได้จากการศึกษาประวัติของพระมหากัสสปะ  พระอุบาลี  อนาถบิณฑิกเศรษฐี  นางวิสาขา  และแนวทางการนำคุณธรรมอันเป็นแบบอย่างของท่านไปปฏิบัติ
10. ครูมอบหมายให้นักเรียนทุกคนไปศึกษาความรู้เกี่ยวกับศาสนิกชนตัวอย่าง  คือ  พระเจ้าอโศกมหาราช  พระโสณะ และพระอุตตระ  จากหนังสือเรียนมาล่วงหน้า  เพื่อเตรียมการเรียนใน เรื่อง  ศาสนิกชนตัวอย่างในชั่วโมงเรียนต่อไป 

สื่อการเรียนรู้
1. หนังสือเรียน พระพุทธศาสนา ม. 1
2. บัตรคำสั่ง  กิจกรรมหมวกหกใบ

แหล่งการเรียนรู้
1. ห้องสมุด
2. ห้องจริยธรรม หรือห้องพุทธศาสน์    

ไฟล์ใบงาน:

ไฟล์แบบทดสอบ: