วัฒนธรรม ประเพณี และภูมิปัญญาในชุมชน

วัฒนธรรม  ประเพณี  และภูมิปัญญาในชุมชน
     ในแต่ละชุมชนจะมีวัฒนธรรม  ประเพณี  ที่สืบทอดต่อกันมาจากบรรพบุรุษที่แสดงออกถึงวิถีชีวิตของแต่ละชุมชน  วัฒนธรรม  ประเพณี  มีหลายลักษณะ  ซึ่งสามารถจำแนกได้  ดังนี้

     1.  วัฒนธรรมที่เกิดจากสภาพแวดล้อมในการดำรงชีวิต  ซึ่งเป็นวัฒนธรรมที่เกิดจากการปรับตัวให้เข้ากับสภาดแวดล้อมของคนในชุมชน  ทำให้เกิดเป็นวัฒนธรรมในด้านต่าง ๆ เช่น
          -  การสร้างที่อยู่อาศัย  เช่น  ลักษณะ  รูปแบบของบ้านที่แตกต่างกันในแต่ละภาค  และบ้านเรือนแพที่เป็นที่อยู่อาศัยของคนที่อยู่ตามริมฝั่งแม่น้ำ
          -  การทอผ้า  ในสมัยก่อนคนในแต่ละชุมชนจะทอผ้าใช้เอง  โดยนำวัสดุท้องถิ่นมาใช้ในการทอ  ผ้าทอของแต่ละชุมชนจะมีกรรมวิธีการย้อมการทอ  และลวดลายแตกต่างกัน  ซึ่งแสดงเอกลักษณ์ของแต่ละชุมชน  วิธีการทอผ้าของคนในแต่ละชุมชนเป็นภูมิปัญญาที่เกิดขึ้นจากการเรียนรู้  การสังเก  และการลงมือปฏิบัติจริงจนเกิดความชำนาญ  และถ่ายทอดต่อมายังลูกหลาน
          -  สมุนไพรไทย  คนไทยในชุมชนท้องถิ่นต่าง ๆ รู้จักนำสมุนไพรมาใช้ทำเป็นอาหารและยารักษาโรคมานานแล้ว  เช่น  ใบบัวบก  แก้อาการช้ำใน,  มะระขี้นก  แก้หวัด  แก้ไอ,  ทับทิม  ขับพยาธิ  รักษาบิด,  มะนาว  แก้อาการคันคอ ขับเสมหะ,  ขิง ลดอาการจุกเสียดท้อง  ไล่ลม,  กระเทียม แก้กลากเกลื้อน
          การใช้สมุนไพรมาประกอบอาหารและทำยารักษาโรค  ถือเป้นภูมิปัญญาที่ได้มีการนำมาใช้ในชีวิตประจำวันและสืบทอดมาถึงปัจจุบัน
          อาหารไทยในแต่ละชุมชน  ส่วนใหญ่มีส่วนประกอบของสมุนไพร  จึงทำให้ได้รับความสนใจจากชาวต่างชาติ  เพราะถือว่าเป็นอาหารที่ส่งเสริมด้านสุขภาพ

     2.  วัฒนธรรมที่เกี่ยวข้องกับอาชีพ  ส่วนใหญ่เป็นวัฒนธรรมประเพณีที่เกี่ยวกับการเพาะปลูก  เพราะเป็นอาชีพดั้งเดิมของคนในท้องถิ่นชุมชน  โดยเฉพาะการทำนา  ซึ่งถือเป็นอาชีพหลักของคนไทยมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน  ทำให้เกิดประเพณีต่าง ๆ ขึ้นมากมาย  เช่น
          ประเพณีทำขวัญข้าว  ซึ่งเป็นประเพณีที่สำคัญต่อชาวนา  เพราะเป็นการบูชาพระแม่โพสพ  ขอให้ข้าวในนามีความอุดมสมบูรณ์ได้ผลผลิตดี
          ประเพณีการละเล่นเกี่ยวกับอาชีพทำนา  หลังจากทำนาจะมีการ้องเพลงและการละเล่นเพื่อเป็นการผ่อนคลายจากการทำงานหนัก  จึงเกิดการละเล่นต่าง ๆ เช่น  การเต้นกำรำเคียว  เพลงเกี่ยวข้าว

     3.  วัฒนธรรมเกี่ยวกับศาสนา
          ในแต่ละศาสนาจะมีวัฒนธรรมประเพณีที่แตกต่างกันทำให้คนในแต่ละชุมชนที่นับถือศาสนาต่างกันมีการดำเนินชีวิตและวัฒนธรรมแตกต่างกัน
          ชุมชนที่นับถือพระพุทธศาสนา  จะมีการทำบุญตักบาตรในตอนเช้า  หรือการไปทำบุญที่วัดในวันสำคัญทางศาสนา  นอกจากนี้ยังมีประเพณีเกี่ยวกับพระพุทธศาสนา  เช่น  ประเพณีวันวิสาขบูชา  ประเพณีตักบาตรเทโว  ประเพณีแห่เทียนพรรษา
          ส่วนชุมชนที่นับถือศาสนาคริสต์  ชาวชุมชนจะไปโบสถ์ในวันอาทิตย์และมีวัฒนธรรมประเพณีที่ต่างจากศาสนาอื่น  เช่น  มีพิธีล้างบาป  พิธีรับศีล  เป็นต้น
          ในชุมชนที่ผู้อยู่อาศัยนับถือศาสนาอิสลาม  ชาวชุมชนจะไปประกอบพิธีที่มัสยิดในวันศุกร์  นอกจากนี้ชาวมุสลิมยังมีวัฒนธรรมเกี่ยวกับการกินอาหารตามหลักศาสนาที่แตกต่างจากศาสนาอื่น ๆ
          ดังนั้นจะเห็นได้ว่า  การอยู่ร่วมกันในชุมชนจะมีวัฒนธรรม  ประเพณี  เหมือนกันหรือแตกต่างกัน  ขึ้นอยู่กับว่า  คนในชุมชนนั้น ๆ นับถือศาสนาเดียวกันหรือมีความเชื่อเหมือนกัน  การดำเนินชีวิตจึงคล้ายคลึง
          วัฒนธรรมในแต่ละชุมชนทำให้คนในชุมชนมีชีวิตความเป็นอยู่ที่เป็นเอกลักษณ์ของตนเอง  เช่น  การแต่งกาย  การดำเนินชีวิต  อาหารการกิจ  ประเพณีต่าง ๆ
          การศึกษาเกี่ยวกับเรื่องราวในชุมชนของตน  ทำให้เราได้เรียนรู้การดำเนินชีวิตของผู้คนในชุมชน  รวมทั้งวัฒนธรรมประเพณีที่สืบทอดต่อกันมาในชุมชน  ทำให้เราเกิดความรัก  ความภาคภูมิใจ  และร่วมกันรักษาสิ่งที่ดีงามในชุมชนของตนให้คงอยู่ตลอดไป

 

ที่มาและได้รับอนุญาตจาก :
เอกรินทร์  สี่มหาศาล  และคณะ . สังคมศึกษา  ศาสนา  และวัฒนธรรม ป.3 . พิมพ์ครั้งที่ 3 . กรุงเทพ ฯ : อักษรเจริญทัศน์ .


ข้อสอบที่เกี่ยวข้อง
#Trending now
AdGang59 ,Adgang60 ,ข่าวครู ,สื่อการสอน ,แผนการสอน ,เทคนิคการสอน ,สอบครู ,ข่าวครู ,admissions 59 ,admissions 60 ,ad59 ,ad60 ,admissions ,สอบตรง 59 ,รับตรง 59 ,สอบตรง 60 ,รับตรง 60 ,ข้อสอบรับตรง ,อาเซียน ,AEC ,ข่าวกิจกรรม ,ข่าวทุน ,ข่าวเด่น ,เรียนต่อ ,ทุน ,ทุนเรียนต่อ ,ทุนการศึกษา ,clearing house ,เคลียร์ริ่งเฮ้าส์ ,ค้นหาตัวเอง ,ปฎิทินสอบ ,ONET ,GAT ,PAT ,ติว ,ติว GAT ,ติว PAT ,GAT เชื่อมโยง ,โครงงานวิทยาศาสตร์ ,โครงงาน ,เรียนต่อต่างประเทศ ,ข้อสอบ ,คลังข้อสอบ ,ข่าว admissions ,แอดมิชชั่น ,สาระน่ารู้ ,โควตา ,แนะแนว ,สามเณร ,ธรรมะ ,ว.วชิรเมธี ,ธรรม ,ท่องเที่ยว ,คลิปเด็ด ,รวมคลิปเด็ด ,คลิปเด็ดแปลไทย ,ติวเข้ม ,สอบเข้า ,สอบสัมภาษณ์ ,สอบเข้า ม.1 ,สอบเข้า ม.4 ,สอบเข้าเตรียมอุดมฯ ,สอบเข้าสาธิต ,สอบเข้ามหิดล ,ทดลองวิทย์ ,ฮอร์โมน ,Hormone ,จักรยาน ,CU TEP ,TU GET ,สามเณรปลูกปัญญาธรรม ,truelittlemonk ,ของเล่นวิทยาศาสตร์ ,เพลงชาติไทย ,วิศวะ จุฬา ,บัญชี จุฬา ,สอบทุน ,Smart Exams ,TOEIC ,TOEFL ,สูตรลัดคณิตศาสตร์ ,วิสาขบูชา ,หน้าหนาว ,เชียงใหม่ ,เชียงราย ,เงินเดือนครู ,ครูผู้ช่วย ,สมัครสอบครู ,ข้อสอบ o-net ป.6 
กลับด้านบน